W skład Kapituły Konkursu, która zadecydowała o przyznaniu nagrody Wiśniewskiemu, weszli: Jacek Bożek, Wojciech Gąsienica-Byrcyn, Piotr Gliński, Grażyna Hodun, Anna Kalinowska, Sławomir Kuczmierowski, Mira Stanisławska–Meysztowicz, Andrzej Kassenberg, Krzysztof Skóra, Adam Wajrak, Bohdan Szymański, Radosław Gawlik, Ewa Smuk–Stratenwerth, Jarosław Pająkowski oraz Krzysztof Smolnicki. Dokonując wyboru Ekologa Roku Kapituła szczególnie doceniła rolę Grzegorza Wiśniewskiego przy zmianie prawa – będącego kluczem do rozwoju OZE i energetyki obywatelskiej. „Grzegorz Wiśniewski był i jest bowiem jednym z liderów społecznego ruchu owocującym zmianami, które mogą oddać ludziom prawo do stania się jednocześnie PROducentem ale i konSUMENTEM energii (w skrócie PROSUMENTEM). I za to właśnie należy mu się Tarcza Wojownika Gai” – napisano w uzasadnieniu.

Grzegorz Wiśniewski jest absolwentem Politechniki Warszawskiej (mechanika/energetyka ‘1987) oraz Uniwersytetu Warszawskiego (organizacja i zarządzanie ‘1989). W latach 90-tych był stypendystą europejskich i amerykańskich ośrodków badawczych zajmujących się odnawialnymi źródłami energii (OZE). W latach 1997-2004 był dyrektorem Europejskiego Centrum Energii Odnawialnej, agencji rządowej utworzonego na podstawie umowy rządu RP z Komisja Europejską.

Od 2002 r. był przedstawicielem Polski w Grupie Refleksyjnej Komisji Europejskiej ds. Energii (DG ENER) w obszarze „zrównoważone systemy energetyczne na szczeblu lokalnym” (inicjatywa managEnergy, której przewodniczył w latach 2008/2009). W latach 2000-2004 r. był doradcą, a potem przewodniczącym zespołu rady doradców Ministra Środowiska ds. OZE. Jest członkiem zespołu doradczego Ministra Gospodarki ds. rozwiązań systemowych w energetyce oraz ds. produkcji urządzeń OZE oraz członkiem Komitetu Sterującego ds. zaawansowanych technologii pozyskania energii w Narodowym Centrum Badań i Rozwoju.

Był współautorem rządowej, przyjętej przez Sejm RP w 2001 roku, pierwszej „Strategii rozwoju energetyki odnawialnej”. Kierował pracami nad kluczowymi dla OZE ekspertyzami wykonanymi dla ministerstw ds. środowiska, gospodarki, rozwoju regionalnego i rolnictwa dotyczącymi kierunków rozwoju prawa (projekt ustawy o OZE 2002 r., nowelizacja Prawa energetycznego w zakresie systemu wsparcia OZE ‘2004r.), ocen ekonomicznych technologii OZE, programów rozwoju oraz wydatkowania funduszy UE na energetykę. Kierował szeregiem niezależnych studiów prognostycznych rozwoju energetyki. W 2014 przygotował alternatywny do propozycji rządowej projekt tzw. „poprawki prosumenckiej” do ustawy o OZE, przyjętej w głosowaniu sejmowym 20 lutego 2015 roku.

Jest założycielem i prezesem zarządu Instytutu Energetyki Odnawialnej – niezależnej spółki pracowniczej typu think-tank wspierającej rozwój zrównoważonej i rozproszonej energetyki oraz realizacje cele długookresowych. Był członkiem zarządu Społecznego Instytutu Ekologicznego. W niemalże 30–letniej działalności zawodowej starał się wpisać rozwój OZE w koncepcję rozwoju zrównoważonego, budować pomosty pomiędzy branżą OZE i pozarządowymi organizacjami ekologicznymi oraz inicjatywami obywatelskimi w tym zakresie.

Jest współautorem i współprowadzącym studiów podyplomowych „Inwestycje w odnawiane źródła energii. Autor i redaktor książek: „Kolektory słoneczne”, „Przetwarzanie i wykorzystanie energii promieniowania słonecznego”, „Odnawialne źródła energii u progu XXI wielu”, „Odnawialne źródła energii jako element rozwoju lokalnego”. Od 2007 roku prowadzi blog „Odnawialny” poświęcony politycznym i prawnym aspektom energetyki odnawialnej”. Laureat tytułów: „Promotor energetyki odnawialnej” miesięcznika Czysta Energia oraz „Nowy Impuls 2014” Miesięcznika Gospodarczego Nowy Przemysł za wkład w rozwój koncepcji prosumenckich w energetyce odnawialnej. Dwukrotnie wyróżniony odznaką Ministra Środowiska „Zasłużony dla ochrony środowiska”.

Zachęcamy do lektury Odnawialnego Bloga Grzegorza Wiśniewskiego, dostępnego pod adresem www.odnawialny.blogspot.com.

Post Grzegorz Wiśniewski Człowiekiem Roku Polskiej Ekologii pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Spotkanie poprowadził Grzegorz Wiśniewski, prezes Instytutu Energetyki Odnawialnej, który w swoim wystąpieniu nawiązał do definicji prosumenta zawartej w wydanym pod koniec lat 70. ubiegłego wieku dzieła Alvina Tofflera pt. „Trzecia fala”. Jak zauważył Wiśniewski, 35 lat po wydaniu tej publikacji mamy do czynienia głównie z prosumentami produkującymi ciepło na własne potrzeby. – Niestety, liczba mikroźródeł w Polsce na rynku wciąż jest mała, co oznacza, że z jakichś źródeł system prosumencki nie został w naszym kraju dostatecznie rozwinięty – zauważył.

Prezes IEO nawiązał również do obowiązujących przepisów prawnych, w których – jak podkreślił – definicja prosumenta odnosi się do osób fizycznych. W dalszej części wystąpienia odniósł się do zapotrzebowania na energię w 16 województwach wschodniej Polski. – Im mniejsze są instalacje, tym koszt produkowanej przez nich energii jest większy. Sytuacja zmieni się tylko, gdy będziemy mieli do czynienia z dużą ilością małych instalacji. Pozostaje pytanie: czy w obowiązującym w naszym kraju systemie prawnym jesteśmy w stanie rozwinąć energetykę prosumencką i w jaki sposób możemy to zrobić? – zapytał.

Jako pierwszy głos w dyskusji zajął Lutz Ribbe, dyrektor niemieckiej organizacji ekologicznej „EuroNatur”, który w swojej wypowiedzi odniósł się do głównych idei prosumeryzmu. – Myślę, że ludzie zaczynają rozumieć, że energia odnawialna jest rozwiązaniem, które pozwala im produkować, a więc brać czynny udział w systemie gospodarowania energią – powiedział. – 20 lat temu w Niemczech mieliśmy poważny problem z przekonaniem polityków do energii odnawialnej. Społeczeństwo powiedziało jednak stanowcze „nie” energetyce jądrowej i to dało OZE zielone światło. – Myślę, że chodzi tu nie tyle o polityków, co ludzi – dodał Grzegorz Wiśniewski. – Chodzi o to, by politycy czuli, że dla idei energii odnawialnej istnieje w społeczeństwie pełne poparcie. Następnie głos zajął Paweł Wyszyński, właściciel firmy OPTIMA POLSKA i wiceprezes Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej, który przyznał, że największą zmianę w świadomości polskich odbiorców spowodował program dopłat do kolektorów słonecznych. – Jeśli chodzi o obecnie obowiązujące w naszym kraju przepisy prawne, z przykrością stwierdzam, że sektor mikroinstalacji nie ma w ich świetle szans na rozwój. Potrzebne są zmiany zarówno na szczeblu centralnym jak również lokalnym – zaznaczył. Tymczasem Grzegorz Wiśniewski zwrócił uwagę, że jeżeli energetyka prosumencka w Polsce będzie rozwijała się w takim tempie jak dotychczas, do końca XXI wieku nie uda się nam osiągnąć tego poziomu, z jakim mamy obecnie do czynienia w Niemczech. – Jeśli w naszym kraju prosument zostaje sam, a po drugiej stronie ma jedynie legislatora, to może warto działać wspólnie? – zapytał, nawiązując do idei spółdzielni energetycznych. Na ten temat wypowiedział się Ryszard Rabiega, prezes firmy Bio Power. – Skupiliśmy się na tym, by zrezygnować z obsługi systemów wielkoenergetycznych i stworzyć autonomiczne sieci, które będą dostarczały energię do odbiorcy. Dzięki temu jesteśmy w stanie wytworzyć energię elektryczną w atrakcyjnej cenie – wyjaśnił.

W trakcie dyskusji prezes IEO zwrócił uwagę na to, że polski rynek nie został stworzony pod potrzeby prosumentów. – Został stworzony pod konsumentów – powiedział Grzegorz Wiśniewski. – Polska nie jest gotowa na energetykę prosumencką – przyznał Ryszard Ochwat, dyrektor biura Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. – Gdy cztery lata temu rozpoczęliśmy wdrażanie programu 45-procentowych dopłat do kolektorów słonecznych wydawało się nam, że idealnie wpasujemy się w rynek. Niestety nie udało nam się na czas zareagować na efekt skali – dopłaty wydłużyły się w czasie, nie nadążyliśmy też za obniżeniem cen. Na dodatek niektóre obecne na rynku podmioty zorientowały się, że kolektory słoneczne są produktem, na którym można sporo zarobić. Niestety jestem zmuszony przyznać, że polski rynek nie jest na chwilę obecną gotowy na nic innego niż kolektory słoneczne i ogniwa fotowoltaiczne. A szkoda – mam nadzieję, że już wkrótce sytuacja poprawi się dzięki hybrydowym rozwiązaniom – zakończył. – Doceniamy tą szczerą wypowiedź – powiedział Grzegorz Wiśniewski. – Myślę, że najważniejsze jest to, by obie zainteresowane sprawą strony dostęp do informacji na dany temat. Myślę, że w przypadku Prosumenta z jednej strony tej informacji zabrakło – dodał.

– Rynek sprzedaży energii do sieci na chwilę obecną nie jest popierany, można nawet powiedzieć że jest dyskryminowany – powiedział Paweł Wyszyński. – Jedynym rodzajem energii odnawialnej, w którą w Polsce opłaca się inwestować, jest energia cieplna. W kontekście braku właściwych zapisów prawnych inwestowanie w energię innego rodzaju jest po prostu nieopłacalne – dodał. – Kwestia wdrożenia unijnej dyrektywy wydaje mi się kluczowa – dodał Grzegorz Wiśniewski. – Pozostaje pytanie czy robimy to we właściwy sposób? – to pytanie skierował do Lutza Ribbe. – Mamy do czynienia z zupełnie inną sytuacją niż ta, która miała miejsce w Niemczech – odpowiedział tamten. – Wydaje mi się, że po pierwsze należy przekonać polityków do tego, by zmienili system. Drugim, równie ważnym zadaniem jest przekonanie społeczeństwa do omawianych tu dziś przez nas idei. Warto jest pokazać dobre przykłady tego typu inwestycji. Skorzystajcie z naszych doświadczeń, możecie uczyć się na naszych błędach – zachęcal Ribbe.

Podczas swojego wystąpienia Wojciech Trzasko, Przewodniczący Rady Północno-Wschodniego Klastra Ekoenergetycznego i Prodziekan ds. Rozwoju i Współpracy Politechniki Białostockiej, zaznaczył, że Klaster stawia sobie za cel szkolenie wszystkich zainteresowanych energią odnawialnych podmiotów. – Jako uczelnia chcemy badać pewne zagadnienia we własnym zakresie, a wyniki tych badań udostępniać, wspierając w ten sposób biznes. Oczywiście jesteśmy w stanie tworzyć pewne projekty i czekać, aż nadejdzie właściwy moment na ich realizację, ale dla nich również musi istnieć zielone światło – zaznaczył.

Kolejną ważną kwestią, na którą wskazał prezes IEO, była rola gmin. – Jeśli nie mamy społeczeństwa obywatelskiego, a w nim sieci większych niż rodzinne, to może współpraca z gminami byłaby sensownym rozwiązaniem? – zagadnął Grzegorz Wiśniewski. Na to pytanie spróbował odpowiedzieć Ryszard Ochwat. – Myślę, że w Polsce obywatele niejednokrotnie wyprzedzali w swoich działaniach państwo i tak będzie też tym razem – mówił. – W gminach drzemie olbrzymi potencjał, mamy tam do czynienia z samorządnością i dobrą wolą mieszkających w niej ludzi. – To prawda, szereg gmin podejmuje wiele działań w kierunku odnawialnych źródeł energii nie czerpiąc z tego żadnej korzyści – przyznał Grzegorz Wiśniewski. – My z kolei poświęciliśmy wiele czasu na to, by przekonać gminy do planowanych przez nas projektów – dodał Ryszard Rabiega. – Ostatecznie udało nam się przekonać do naszej idei cztery, które sąsiadują ze sobą, a więc stworzą one pewien kompleks energetyczny. Oczywiście należy liczyć się z tym, że gminy nie mają funduszy. Tworzą one jednak dobry klimat do dyskusji o odnawialnych źródłach energii, często podnosząc rangę takiego przedsięwzięcia. – Jeżeli prosument nie dysponuje informacjami na dany temat, dzięki gminie wie dużo więcej – przyznał mu rację Grzegorz Wiśniewski. – Proszę zwrócić uwagę, że z jednej strony chcemy, by prosument dokonywał wszystkich czynności związanych z produkcją energii samodzielnie, a tak naprawdę nie dajemy mu żadnego modelu biznesowego – zauważył prezes IEO. Do jego wypowiedzi odniósł się Ryszard Ochwat, który zapowiedział, że już wkrótce w ramach Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej działać będą wykwalifikowani doradcy, którzy będą służyć swą pomocą wszystkim zainteresowanym udziałem w programie „Prosument”. – Przede wszystkim chcemy nauczyć ludzi liczyć, bo to jest klucz do rozwiązania problemu – powiedział. –Zamierzamy dotrzeć do odbiorców dzięki pięciu ogólnopolskim kampaniom edukacyjnym, które mają na celu uświadomienie potencjalnym prosumentom, że to się opłaca.

Tymczasem Ryszard Rabiega zwrócił uwagę, że w polskim prawie istnieją pewne bariery, które nie ułatwiają bycia prosumentem. –  Już sama definicja tego podmiotu jest mała precyzyjna, bo biorąc pod uwagę pewną grupę odbiorców to są oni bardziej producentami niż konsumentami – zaznaczył. Następnie głos zajął Lutz Ribbe. – Musicie postawić na edukację, musicie dawać ludziom wiarygodną informacje na temat tego, co jest możliwe do zrealizowania, a co nie – przekonywał. – Ważne jest również to, byście podczas takich rozmów używali ekonomicznych argumentów – dodał.

Post Energetyka prosumencka na Wschodnim Kongresie Gospodarczym pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Wydarzenie zostało zorganizowane przez Instytut Energetyki Odnawialnej przy współpracy z Miastem Racibórz oraz Raciborską Izbą Gospodarczą. W spotkaniu wzieło udział około 150 osób reprezentujących przemysł energetyki prosumenckiej, przedstawiciele administracji państwowej i samorządowej,stowarzyszeń, spółdzielni mieszkaniowych oraz ośrodków akademickich. Nie zabrakło też gości z zagranicy w postaci przedstawicieli Europejskiego Stowarzyszenia Przemysłu Energetyki Słonecznej (ESTIF), Niemieckiego Towarzystwa Energetyki Słonecznej oraz Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego.

VII Forum Przemysłu Energetyki Słonecznej i Biomasy otworzył Grzegorz Wiśniewski, prezes Instytutu Energetyki Odnawialnej, który przybliżył ideę spotkania, jako platformy wymiany doświadczeń otwierającej zarazem pole do debaty pomiędzy przedstawicielami przemysłu a przedstawicielami instytucji rządowych. Następnie Aneta Więcka i Anna Santorska przedstawiły wyniki corocznych badań IEO nad rynkiem kolektorów słonecznych w Polsce. Według najnowszych danych IEO, dynamika sprzedaży na polskim rynku po kilkunastu latach systematycznego wzrostu i przekroczeniu rok temu 1 GW mocy zainstalowanej zaczyna zwalniać. W 2013 roku sprzedano 274 tys. m2 kolektorów, co oznacza spadek o 9% w stosunku do roku poprzedniego. Jak poinformowała Aneta Więcka, w tym roku trudno spodziewać się odwrócenia niekorzystnych trendów w sektorze, a ponowne ożywienie polskiej branży kolektorów słonecznych jest możliwe poprzez konsolidację podmiotów na rynku i mówienie jednym głosem oraz przy wsparciu programów priorytetowych Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Regionalnych Programów Operacyjnych. Programy te (takie jak Bocian, czy Prosument), faworyzujące instalacje OZE do produkcji energii elektrycznej, które korzystają w pewnym zakresie także ze wsparcie eksploatacyjnego, powinny przede wszystkim wspierać mikroinstalacje i małe instalacje OZE do produkcji ciepła oraz nie wykluczać kolektorów słonecznych.

Na tle Europy polski rynek kolektorów słonecznych plasuje się jednak bardzo dobrze. Polska to trzeci największy rynek zaraz po niemieckim i włoskim. W rankingu wyprzedzamy m.in. Hiszpanię, Grecję i Francję. W ocenie prezesa ESTIF, Robina Wellinga wysoka pozycja Polski w tym zestawieniu to wynik jednoczesnego spowolnienia na czołowych rynkach europejskich, zaobserwowanego w ostatnich latach i ciężkiej pracy polskiego przemysłu. Prelegent podkreślił również rolę sektora słonecznych systemów termicznych w odniesieniu do poprawy bezpieczeństwa energetycznego kraju oraz potrzebę wspólnej reprezentacji na forum krajowym polskiej branży kolektorów słonecznych.

Wieloletnie doświadczenie w zakresie wielkopowierzchniowych systemów słonecznych, w ramach projektu SDHplus, przedstawił prof. Jan-Olof Dalenbäck (Chalmers University of Technology). Początki rozwoju i budowy słonecznych systemów ciepłowniczych miały miejsce w latach 80-tych w takich krajach jak Dania, Szwecja, Niemcy i Austria. Profesor Dalenbäck wskazał potencjał, szanse i możliwości płynące z wdrażania takich rozwiązań oraz zaprezentował praktyczne efekty wykorzystania technologii wielkowymiarowych słonecznych systemów ciepłowniczych na nowo budowanych osiedlach mieszkalnych oraz modernizowanych budynkach w Szwecji. Doświadczenia innych krajów mogą być przenoszone na grunt polski, co jest przedmiotem unijnego projektu SDHplus – Słoneczne systemy ciepłownicze realizowanego przez IEO.

Podczas tegorocznej edycji Forum zaprezentowano również wnioski z wykonanych przez IEO badań polskiego sektora kotłów na biomasę. Według badań IEO, w 2013 roku w Polsce sprzedano łącznie ponad 16 tysięcy sztuk kotłów na biomasę o łącznej mocy ponad 600 MW. Wynik ten jest niemalże dwukrotnie wyższy w stosunku do roku ubiegłego. Jak poinformowała Joanna Bolesta (IEO) przedsiębiorstwa w sektorze spodziewają się dalszego wzrostu sprzedaży urządzeń grzewczych na biomasę w 2014 roku.

Problematykę rynku biomasy dla energetyki rozproszonej przybliżył Jan Bocian (Polskie Towarzystwo Gospodarcze Bioenergii). Energia pochodząca z biomasy ma najwyższy udział wśród wszystkich odnawialnych źródeł energii w Polsce. Prezes Bocian podkreślił jednak brak transparentności i przejrzystości polskiego sektora biomasy, jak również krytycznie odniósł się do standaryzacji i możliwości zapewnienia jakości biomasy na polskim gruncie. W wyniku załamania się rynku zielonych certyfikatów wydawanych za wytwarzanie energii elektrycznej z OZE (w tym z biomasy) oraz ograniczenia skali współspalania biomasy w elektrowniach węglowych, spadło zapotrzebowanie na biomasę, która teraz może stanowić m.in. paliwo wykorzystywane w domowych instalacjach prosumenckich.

Nowe wyzwania stojące przed polską branżą producentów kotłów na biomasę, przedstawiła dr inż. Krystyna Kubica (Politechnika Śląska). Regulacje obejmują wprowadzenie dyrektywy Ecodesign, stawiającej urządzeniom dostępnym na rynku bardzo wysokie wymagania techniczne odnoszące się do emisyjności i efektywności energetycznej kotłów. W swoim referacie podkreśliła, że chociaż na polskim rynku dostępne są urządzenia o wysokiej jakości, spełniające wymagania dyrektywy, to istnieje znaczna grupa produktów, które w momencie wejścia w życie przepisów nie spełnią rygorystycznych standardów emisyjności.

Dodatkowo na zakończenie pierwszego dnia Forum odbyły się warsztaty w ramach projektu koordynowanego przez IEO – Solar District Heating – Słoneczne Systemy Ciepłownicze. Spotkanie poprowadził Grzegorz Kunikowski (IEO), wystąpili również Jan-Olof Dalenbäck oraz Adrian Pason (ENSOL), który przedstawił możliwości wykorzystanie odnawialnych źródeł energii do podgrzewania wody w budynkach wielorodzinnych na przykładzie instalacji wielkopowierzchniowych na zasobach Spółdzielni Mieszkaniowej Nowoczesna w Raciborzu.

Podsumowując warsztaty Grzegorz Kunikowski stwierdził, że warunki rynkowe nie zbyt zachęcające, ale istnieją przesłanki ekonomiczne dla wdrożeń słonecznych systemów ciepłowniczych, ponadto przedsiębiorstwa ciepłownicze zaczynają interesować się udziałem w zdecentralizowanych systemach ciepłowniczych, a zmieniające się regulacje środowiskowe (np. limity emisyjne) będą poprawiały ekonomiczne wskaźniki słonecznych systemów ciepłowniczych.

Drugi dzień raciborskiej konferencji odbywał się pod znakiem instalacji fotowoltaicznych oraz wsparcia i szans rozwoju mikroinstalacji w systemach energetyki prosumenckiej. Sesję prowadził Piotr Pająk z portalu Gramwzielone.pl Podczas prezentacji otwierającej drugi dzień Forum Minister Adam Zdziebło (Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju) potwierdził, że finansowanie inwestycji ze środków RPO zostanie opóźnione do początku 2016 roku, a aktualne środki finansowania na energetykę odnawialną będą pochodzić z Programu Infrastruktura i Środowisko.

Według najnowszych danych Instytutu Energetyki Odnawialnej, w I kwartale 2014 roku powstało 2,4 MWp nowych instalacji fotowoltaicznych. Około 85% z nich to systemy on-grid – przyłączone do sieci elektroenergetycznej. Obecnie łączna moc instalacji fotowoltaicznych wynosi 6,6 MWp, podczas gdy na koniec 2013 łączna moc wynosiła 4,2 MWp, a w samym 2013 roku powstało tylko 0,6 MWp. Jak podkreślił Prezes Grzegorz Wiśniewski (IEO), wynika to z faktu, iż obecny system regulacji prawnych nie sprzyja powstawaniu instalacji fotowoltaicznych, w tym prosumenckich. Prezes IEO podkreślił zagrożenie, jakie dla rodzącego się krajowego przemysłu fotowoltaicznego ma regulacyjne powstrzymywanie tempa rozwoju OZE. Przytoczył dane, z których wynika, że roczny potencjał produkcyjny paneli wynoszący niemalże 600 MW jest wykorzystany zaledwie w 5%. Zagrożone firmy, nie mogąc rozwijać się na rynku krajowym, ratują się eksportem, który w 2013 roku wynosił już 24 MWp. Wśród odnotowanych trendów, znaczący jest wzrost udziału produkowanych w Polsce oraz w UE (Niemcy) paneli fotowoltaicznych w całkowitym wolumenie sprzedaży. Prezes Instytutu podkreślił, że rynek krajowy jest zbyt płytki, a proponowane regulacje umożliwią rozwój, a nawet przetrwanie 14 krajowych producentów paneli PV.

Rolę społeczeństwa i energetyki obywatelskiej w drodze do transformacji energetycznej w Niemczech (Energiewende) przedstawił dr Lutz Ribbe (Sustainable Development Observatory SDO w Europejskim Komitecie Społeczno-Ekonomicznym). Podkreślił, że był to proces długiej i intensywnej debaty w społeczeństwie wywołanej nastrojami antyatomowymi, a dopiero w drugiej kolejności rezultat polityki unijnej dotyczącej zmian klimatu. Przełomem w polityce energetycznej w Niemczech stały się regulacje wprowadzające masowo powszechnie dostępny system wsparcia w postaci stałych taryf (FiT) na energię z OZE, który poprawił konkurencyjność oraz spółdzielnie energetyczne, których liczba w kraju wzrosła ze 101 w roku 2007 do około 800 w 2012, demonstrujące wymiar społeczny rozwoju OZE i korzyści lokalne. Ribbe zaznaczył, że w podejściu niemieckim korzyści odniosła bardzo duża rzesza obywateli, a pośrednio całe społeczeństwo, a energetyka prosumencka nie stanowi jedynie o bezpieczeństwie energetycznym, ochronie klimatu, ale najbardziej sprzyja rozwojowi lokalnemu regionów i spójności społecznej.

Aktualny stan i perspektywy rozwoju europejskiego rynku systemów fotowoltaicznych Philipp Vanicek (Niemieckie Towarzystwo Energetyki Słonecznej DGS). W 2013 roku całkowita moc zainstalowana w instalacjach PV w Europie wynosiła 10 975 MWp. Największy udział w tym wyniku miały systemy zainstalowane w Niemczech, Wielkiej Brytanii i we Włoszech. Struktura segmentacyjna aplikacji technologii fotowoltaicznych w krajach Unii Europejskiej jest zróżnicowana, jednak w efekcie w 2013 roku zaobserwowane spadek nowo zainstalowanych mocy w systemach PV, wynoszących łącznie w 2012 roku 17 726 MWp. Trend ten potwierdzają również dane dotyczące rynku światowego, w którym udział instalacji europejskich spadł o około 30%. W swoim referacie Vanicek wskazał na korelację pomiędzy systemem wsparcia OZE, a charakterystyką instalacji fotowoltaicznych, np. w Rumunii, gdzie obowiązuje system zielonych certyfikatów, buduje się niemalże wyłącznie duże farmy PV, natomiast w krajach, w których wprowadzono net metering (Dania) lub system taryf FiT (Niemcy, Wielka Brytania) dominują małe instalacje prosumenckie. Vanicek podkreślił, że perspektywy wzrostu rynku łączą się z dalszą redukcją kosztów wytwarzania energii elektrycznej w systemach PV, natomiast, jako przeszkodę, wskazał obligatoryjne osiągnięcie celów wskazanych w Krajowych Planach Działania w zakresie energii ze źródeł odnawialnych, problem magazynowania energii elektrycznej oraz stan sieci elektroenergetycznych. Jakkolwiek, od roku 2014 przewidywany jest wzrost mocy nowo zainstalowanych systemów fotowoltaicznych, co stanowi szansę uniezależnienia się od paliw kopalnych oraz rozwoju lokalnych rynków.

Doświadczenia z rynku hiszpańskiego zreferował Pere Soria (Circutor Energy). W swojej prezentacji przybliżył cechy miksu energetycznego w Hiszpanii i rolę, jaką pełnią w nim odnawialne źródła energii. Na przestrzeni lat obserwowano dużą dynamikę w sektorze fotowoltaicznym. W efekcie nadmiernego wsparcia dla instalacji PV w systemie stawek FiT, moc zainstalowana w roku 2008 osiągnęła 2087 MWp, wobec 542 MWp w roku 2007. Kiedy w roku 2009 rząd hiszpański wycofał wsparcie dla systemów PV, odnotowano załamanie rynku. Stało się to jednak w przededniu osiągnięcia parytetu kosztu energii z systemów PV i kosztu energii. Po ograniczeniu mocy (FiT cap), jaka mogła korzystać ze stałych taryf, w 2012 roku pojawiły się pierwsze projekty prosumenckie nakierowane wyłącznie na autokonsumpcję energii wyprodukowanej w małych źródłach. Według prognoz, w roku 2014 powinien nastąpić niewielki wzrost nowo zainstalowanych mocy w systemach PV. Dyrektor Circutor Energy przedstawił różne konfiguracje i sposoby integracji oraz ewentualnego przyłączania do sieci prosumenckich instalacji fotowoltaicznych wraz z profilami pracy tych systemów oraz praktyczne rozwiązania technologiczne (inwertery, magazyny energii) w tym zakresie stosowane w Hiszpanii.

Tematykę integracji systemów fotowoltaicznych w mikrosieciach OZE przybliżył Janusz Bil (Solarconcept). W swoim referacie wskazał na trzy metody rozwiązań regulacyjnych, które w efekcie determinują postawy prosumentów: odpowiednie stawki taryf gwarantowanych, net metering oraz rozliczanie oddzielne poboru i oddawania energii elektrycznej do sieci OSD. Za najważniejszą motywację prosumenta uznał produkcję energii elektrycznej na pokrycie własnych potrzeb. W swoim referacie, Janusz Bil przedstawił przykłady ideowe integracji systemów fotowoltaicznych z pompami ciepła oraz mikroturbinami wiatrowymi, które są najbardziej zasadnymi hybrydami i instalacje demonstracyjne uwzględniające te mikroźródła. Ponadto, przybliżył uczestnikom tematykę magazynowania energii elektrycznej oraz inwertery przystosowane do krótkotrwałego magazynowania energii.

Sesję poświęconą mikroinstalacjom OZE w systemach energetyki prosumenckiej rozpoczął referat Janusza Pilitowskiego (Departament Energii Odnawialnej, Ministerstwo Gospodarki) na temat mechanizmów wsparcia energetyki rozproszonej w programach Ministerstwa Gospodarki. Moc zainstalowana w OZE w roku 2013 wzrosła do 5 551 MW, w porównaniu do 4 416 w 2012, natomiast w końcowym zużyciu energii brutto, 11,04% stanowią źródła odnawialne. Dyrektor Pilitowski podkreślił mechanizm wsparcia instalacji prosumenckich w Prawie energetycznym. Do takich mechanizmów należy m.in. zwolnienie prosumentów z obowiązku rejestrowania działalności gospodarczej (w instalacjach do mocy 40 kW) oraz obowiązku posiadania koncesji, promowanie OZE w nowo budowanych i modernizowanych obiektach od 2015 roku, a także ułatwienia prawne związane z przyłączeniem mikroinstalacji OZE do sieci. Przytaczając dane URE podał, że na koniec 2013 roku do sieci OSD przyłączonych było 41 instalacji prosumenckich o łącznej mocy 236,22 kW. Jako szanse rozwoju mikroinstalacji PV i kolektorów słonecznych Dyrektor Departamentu wymienił krótki czas i niskie ryzyko inwestycji, zwiększenie efektywności wykorzystania energii, również na potrzeby własne prosumentów przy jednoczesnym wzroście cen energii elektrycznej. Ponadto, projekt ustawy o OZE zakłada dodatkowe mechanizmy wsparcia instalacji prosumenckich w postaci wprowadzenia 6-miesięcznego rozliczania oraz w przypadku spełnienia wymaganych kryteriów, obowiązku zakupu nadwyżek energii po cenie 100% średniej ceny sprzedaży energii elektrycznej w roku poprzedzającym. Na bazie doświadczeń z rozwiniętych rynków UE, Ministerstwo Gospodarki formułuje opracowanie dotyczące funkcjonowania i regulacji spółdzielni energetycznych, będące swoistym przewodnikiem dla inwestorów zainteresowanych rozwijaniem tego rodzaju przedsięwzięć.

Bariery rozwoju energetyki prosumenckiej w swoim referacie naświetlił Kamil Pluskwa-Dąbrowski (Krajowa Federacja Konsumentów). W ramach konkursu „Twoje Odnawialne Źródło Energii” oraz na bazie doświadczeń płynących z jego dwóch edycji i podmiotów, biorących w nich udział, sformułowano główne przeszkody i utrudnienia związane z produkcją energii ze źródeł odnawialnych. Dotyczą one przede wszystkim braku przejrzystych i kompleksowych regulacji prawnych oraz długiego okresu zwrotu bez odpowiednich uwarunkowań i wsparcia (np. taryf FiT lub dotacji). Istotny jest również brak konkretnych krajowych źródeł informacji na temat inwestycji w mikroźródła oraz nastroje społeczne niesprzyjające inwestycjom w OZE. Pomimo tego, Polacy dostrzegają również pozytywne aspekty, w postaci efektu ekologicznego, wpływu energetyki odnawialnej na rozwój regionalny oraz sposobu na integrację społeczną.

O programach Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wspierających rozwój energetyki prosumenckiej opowiedziała Maria Milewska (Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej). Programy Prosument i Bocian obejmują dotacje i kredyty bankowe na preferencyjnych warunkach, skierowane do samorządów, przedsiębiorstw i osób fizycznych, inwestujących w odnawialne źródła energii. W swoim referacie Maria Milewska, współautorka i osoba nadzorująca realizację niezwykle popularnego, pierwszego prosumenckiego i masowego programu dopłat NFOŚiGW do kredytów na zakup kolektorów słonecznych, przedstawiła szczegółowe warunki udzielania wsparcia dla inwestorów w ramach nowych programów (Prosument, Bocian), podając wartości wskaźników realizacji programów, budżety i czas realizacji programów oraz szczegółowe kryteria techniczne w odniesieniu do poszczególnych mikroinstalacji i małych instalacji OZE. Pytania uczestników pokazały, że przedsiębiorcy nie są jeszcze w pełni świadomi szczegółów technicznych i finansowych tych programów.

Tematykę projektów UE na rzecz energetyki prosumenckiej w ostatnim referacie zaprezentował Grzegorz Wiśniewski (IEO). Pierwszy z nich, realizowany we współpracy z NFOŚiGW w ramach programu unijnego Life+ o akronimie OZERISE, dotyczy integracji odnawialnych źródeł energii w gospodarstwach rolnych i mikrosieciach. Celem projektu OZERISE jest rozwój i demonstracja praktycznych narzędzi do projektowania i doboru małoskalowych odnawialnych źródeł energii (OZE) w gospodarstwach rolnych. Prezes Wiśniewski przedstawił wyniki pomiarów i profile zużycia energii na cele bytowe i produkcyjne w gospodarstwach oraz wyniki symulacji wskazujące na możliwe do uzyskania wskaźniki autokonsumpcji (w rozumieniu koncepcji bilansowania półrocznego proponowanego w projekcie ustawy o OZE) energii wytwarzanej w mikroinstalacjach OZE pogodowo niestabilnych. Wyniki wskazują na istotne znaczenie wprowadzenia bilansowania półrocznego w przypadku dążenia do zwiększania wskaźnika autokonsumpcji energii z OZE i skali oszczędności finansowych w gospodarstwie domowym oraz poważne utrudnienia w zwiększaniu tego wskaźnika w przypadku uwzględniania pełnego profilu zużycia energii w całym gospodarstwie rolnym. Drugi projekt RepowerMap, to inicjatywa, mająca na celu promowanie odnawialnych źródeł energii poprzez pokazanie na mapie przykładów istniejących w naszym sąsiedztwie rozwiązań opartych na zastosowaniu tych technologii. W swojej prezentacji Prezes IEO pokazał statystykę ok. 1200 projektów OZE zrealizowanych w ostatnich latach w Polsce i skonfrontował wyniki w kontekście stawianej przez przeciwników energetyki rozproszonej tezy, że na OZE „skorzystają jedynie osoby o wysokich dochodach”. Co do zasady, w OZE inwestycją gminy o niższej dochodowości od przeciętnej.

Dyskusja panelowa na zakończenie Forum z udziałem Premiera RP Jerzego Buzka, Dyrektora Departamentu Energii Odnawialnej w Ministerstwie Gospodarki Janusza Pilitowskiego, Prezesa IEO Grzegorza Wiśniewskiego, Prezes Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej Katarzyny Motak oraz Henryka Kleina z OPA Labor, moderowana przez Bartłomieja Derskiego, wydawcę portalu Wysokienapięcie.pl, pokazała ciągle niezadowalające otoczenie regulacyjne dla energetyki odnawialnej i wysokie ryzyko ekonomiczne działalności prosumenckiej. Dyrektor Pilitowski poinformował o działaniach rządu mających umożliwić skierowanie projektu ustawy o OZE do Sejmu bez jej notyfikacji w Komisji Europejskiej i możliwym wejściu w życie systemu aukcyjnego w 2016 roku. Nadmienił, że prawdopodobnie sejmowe prace nad projektem ustawy o OZE uwzględnią też projekt nowelizacji Prawa energetycznego w części prosumenckiej, zgłoszony przez grupę posłów PSL. Grzegorz Wiśniewski zaalarmował, że przy obecnie funkcjonujących uwarunkowaniach prawnych, w perspektywie długoterminowej budowany z trudem polski przemysł zielonej gospodarki jest zagrożony oraz, że rządowa koncepcja dublowania wsparcia eksploatacyjnego (samego w sobie niewystarczającego dla rozwoju mikroźródeł elektrycznych) i dość dowolnie ustalana wysokość wsparcia inwestycyjnego na wybrane projekty energetyki rozproszonej jest nieprzejrzysta i cały system nie pomaga w uzyskaniu masowości, powszechności i efektywności energetyki prosumenckiej. Tezę o coraz trudniejszej sytuacji krajowego przemysłu produkcji urządzeń dla OZE potwierdziła Pani Katarzyna Motak, zwracając uwagę na potrzebę przyspieszenia i wzmocnienia działań państwa w tym zakresie. Znaczenie przemysłu OZE i rolę Śląska w tym zakresie oraz konieczność zwiększenia aktywności na rzecz innowacji, w tym szerszego zainteresowania przedsiębiorstw funduszami UE na B+R (80 mld Euro w latach 2014-2020) podkreślił Premier Jerzy Buzek. Uczestnicy debaty zgodzili się z Premierem Jerzym Buzkiem, że można być spokojnym w ocenach konkurencyjności ekonomicznej energetyki odnawialnej w dłuższym okresie i jej przyszłej roli we wzmacnianiu bezpieczeństwa energetycznego. Jednocześnie jednak podniesiono kwestię spychania energetyki prosumenckiej w wąskie nisze rynkowe i na margines rynku energii. W obecnym kształcie Prawo energetyczne oraz projektowana ustawa o odnawialnych źródłach energii nie zapewnia prosumentom opłacalności i rentowności inwestycji. Jak podkreślił Henryk Klein, od prosumentów wymaga się zdecydowanie więcej niż od dużych zakładów wytwarzających energię i w efekcie, ponoszą oni znacznie wyższe koszty, dofinansowując de facto duże przedsiębiorstwa, a brak ułatwień ze strony OSD tylko potęguje ten niechlubny trend.

Odwołując się do podstawowych praw w zakresie wolności obywatelskiej i obowiązków prosumentów w zakresie wzmacniania solidaryzmu społecznego, uczestnicy Forum poparli tzw. „deklarację raciborską”.

Post Relacja z VII Forum Przemysłu Energetyki Słonecznej i Biomasy pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Aby wyprodukować prąd w Polsce spalamy węgiel, co nie podoba się większości Polaków i budujemy elektrownię atomową, której większość Polaków się boi. Na 10 obywateli, aż 7 chce, aby Polska czerpała prąd głównie ze słońca i wiatru… ale, akurat tego nie chce nasz rząd. Trudno o bardziej zaskakującą sytuację w kraju, w którym panuje przekonanie, że rząd tworzy politykę w oparciu o sondaże opinii publicznej. Nie tworzy, bo głos ludu mówi w sprawie źródeł energii jasno; mniej węgla, zero atomu, więcej słońca i wiatru. Rząd zaś mówi nie mniej jasno, za to bardzo donośnie; zrobimy dokładnie odwrotnie!

Podczas debaty jej uczestnicy spróbowali odpowiedzieć na poniższe pytania;

– czy mamy produkować prąd najtaniej jak się da?
– czy chronić środowisko kosztem wyższych rachunków za energię elektryczną?
– importować go z najtańszych źródeł, np. z Rosji?
– produkować prąd z polskiego węgla, chociaż to nieekonomiczne, ale za to nasze?
– czekać na gaz łupkowy?
– inwestować w elektrownię jądrową?
– inwestować w wiatraki i panele słoneczne?
– oszczędzać, oszczędzać i jeszcze raz oszczędzać?
– pozwolić Polakom na produkcję prądu w przydomowych elektrowniach?

Post Debata o przyszłości energetycznej Polski w radiu TOK FM pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Warto w tym miejscu zaznaczyć, że Paweł Wyszyński objął stanowisko Wiceprezesa Zarządu Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej zaledwie dwanaście miesięcy po dołączeniu kierowanej przez niego firmy OPTIMA POLSKA do grona członków ZP FEO.

Najbliższe spotkanie członków nowego i przedstawicieli ustępującego zarządu ma odbyć się 14 lutego 2014 r. w Warszawie. Wówczas omówiony zostanie zaproponowany przez poprzedni Zarząd program działania ZP FEO na bieżący rok. Wiadomo już, że nowe władze Związku mają aktywnie kontynuować prace nad ostateczną formułą programu Prosument oraz monitorować projekt ustawy o OZE, który w ciągu najbliższych tygodni ma trafić do Sejmu.

„Mam nadzieję, że także ci z Państwa, którzy obecnie członkami ZP FEO z różnych powodów nie są, dołączą ponownie pod nowym kierownictwem do Związku, który okrzepł i jak nieskromnie sądzę stał się jedną z ważniejszych organizacji OZE w Polsce i jego rola w promocji interesów firm członkowskich będzie rosła, także na tle innych organizacji” – napisał w komunikacie do członków Związku ustępujący prezes ZP FEO Grzegorz Wiśniewski.

Post Paweł Wyszyński wiceprezesem Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Obecne dotacje z NFOŚiGW powoli się kończą. Tymczasem przedsiębiorcy czekają na program Prosument, który zakłada dofinansowanie dla różnego rodzaju mikroinstalacji OZE, w tym kolektorów słonecznych. Niestety, w chwili obecnej wielu klientów rezygnuje z zakupu kolektorów ze względu na brak dofinansowania To z kolei może doprowadzić część firm do bankructwa, bo wielu klientów bez dopłat rezygnuje z zakupu kolektorów.

Jeszcze jesienią 2013 r. zapewniano, że Prosument wystartuje na początku 2014 roku. Teraz mówi się o trzecim kwartale 2014 roku. Wiele wskazuje też na to, że pieniądze z obecnego dofinansowania skończą się już w I kwartale 2014 roku. – NFOŚiGW stoi obecnie przed trudnym zadaniem, bo Prosument zadecyduje o kształcie polskiego rynku nie tylko kolektorów słonecznych, ale również całego OZE. Jako że wcześniej mówiono o starcie programu na początku 2014 r. Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej nie przygotowały żadnych programów wsparcia, które mogłyby uzupełnić lukę. Z naszego punktu widzenia zdecydowanie lepszym rozwiązaniem byłyby bezzwrotne dopłaty do tych instalacji i w tym kształcie Prosument mógłby wystartować już w I kw. 2014 r. Oparcie programu już na samym wstępie na wykorzystaniu kredytów preferencyjnych byłoby równoznaczne z jego porażką. Ponadto wymagałoby to już nowelizacji ustawy prawo ochrony środowiska, co doprowadzi do dalszych opóźnień i utraty atrakcyjności programu chociażby z uwagi na oczekiwane dotacje z RPO. Wydaje mi się, że fundusz nie startuje z pierwszą opcją, bo nie ma zielonego światła od strony politycznej – nowy minister środowiska do dzisiaj nie wypowiedział się na ten temat – mówi dla „Pulsu Biznesu” Grzegorz Wiśniewski.

Konsultacje techniczne warunków programu Prosument wystartowały pod koniec 2013 i mają potrwać do 17 stycznia 2014 r. Już w lutym rada nadzorcza NFOŚiGW miałaby zaakceptować ostateczny kształt programu. To z kolei ma pozwolić na uruchomienie oferty skierowanej bezpośrednio do zainteresowanych osób fizycznych, wspólnot czy spółdzielni mieszkaniowych pod koniec pierwszej połowy 2014 r. Równolegle fundusz rozpatruje dwie opcje dystrybucji pieniędzy, czyli dopłaty i pożyczek, w których pośredniczyłyby samorządy, konkretnie gminy oraz system oparty na kredytach bankowych, podobny do rozwiązania zastosowanego przy dopłatach do kolektorów słonecznych – czytamy w „Pulsie Biznesu”.

Post ZP FEO i IEO za jak najszybszym uruchomieniem Prosumenta pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Post Wideo z konferencji i targów FUTURE4BUILD 2013 pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Członkowie ZPFEO brali już wcześniej udział w ogólnej konsultacji pierwszej propozycji „Prosumenta” w czerwcu 2013 r. – Wówczas kwestie techniczne były drugorzędne, dlatego też w naszej pracy skupiliśmy się na kwestiach kluczowych – przyznaje Grzegorz Wiśniewski, prezes ZPFEO. – Zaangażowanie członków Związku w konsultacje okazało się skuteczne, ponieważ jego efektem było wyeliminowanie z programu zagadnień dotyczących kotłów gazowych. Dzięki poprzednim konsultacjom udało się również doprowadzić do tego, że pracownicy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej nie mają już żadnych wątpliwości co do konieczności oparcia dofinansowania w „Prosumencie” na dotacjach. Co prawda program ruszy z opóźnieniem, prawdopodobnie nastąpi to w drugim kwartale 2014 r., jednak w tym momencie nie ma już większego zagrożenia, że program nie powstanie – dodaje Wiśniewski.

Prezes Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej przyznaje otwarcie, że kwestie techniczne zawarte w „Prosumencie” są bardzo ważne dla rynku OZE w Polsce. – Mam nadzieję, że uda nam się skutecznie włączyć w konsultacje, zająć konkretne stanowisko wobec wymogów dla każdej z mikroinstalacji i odpowiednio je umotywować – kończy swą wypowiedź Grzegorz Wiśniewski.

Post OPTIMA na konsultacjach dotyczących programu „Prosument” pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

– 25% wszystkich budynków w Unii Europejskiej ma doskonałe warunki do tego, by wykorzystać na nich systemy fotowoltaiczne. Jednakże jestem na chwilę obecną pewien że nie wdrożymy wszystkich zakładanych przez nas planów do 2020 r. – powiedział szef Instytutu Energetyki Odnawialnej. – W krajowym planie działań 23 razy wspomina się o tym, że sporne kwestie zostaną rozstrzygnięte w ustawie o OZE. Tymczasem jeśli nie ma ustawy, to nie ma również wdrożonego planu działań – zauważył. – Działam w tej branży już 27 lat, ale nawet ja nie wiem, kto w danym momencie odpowiada za polską energetykę – przyznał kończąc swe wystąpienie Wiśniewski.

Jak poinformowała Małgorzata Turalska, występująca na konferencji w zastępstwie Janusza Pilitowskiego, dyrektora Departamentu Energii Odnawialnej w Ministerstwie Gospodarki, prawdopodobnie jeszcze w tym samym dniu, w ktorym odbywło się spotkanie, mały trójpak miał zostać przyjęty przez Senat RP. Tymczasem Wolfgang Templin, dyrektor warszawskiego biura Fundacji im. Heinricha Bölla zaznaczył, że dla niego energia odnawialna jest pojęciem tożsamym z energetyką prospołeczną. – To taka energia, wokół ktorej funkcjonuje obywatel który czuje się współodpowiedzialny za los swój, swojego miasta i regionu. Ponadto tworzy on miejsce pracy dla siebie i innych – tłumaczył Templin.

Niektórzy prelegenci mieli gotowe konkretne pomysły dotyczące polskiej branży OZE. – Należy stworzyć jedną wspólną platformę monitorowania rynku – mówił na konferencji Paweł Lachmann z firmy Port PC. – Bez tego żadne plany nie zostaną zrealizowane. Priorytetami powinny być zawsze zdobycie zaufania klienta i zadbanie o wysoką jakość produktów – dodał. Swój głos podczas spotkania zaprezentował również Stanisław Pietruszko z Polskiego Towarzystwa Fotowoltaiki działającego przy Politechnice Warszawskiej.- Dyskutujemy o ułatwieniach administracyjnych, ale musimy zwrócić uwagę na to, że dystrybutorzy nie są gotowi na przyjęcie dużej ilości odnawialnych źródeł energii. Konieczne jest stworzenie platformy, gdzie wszelkie sporne kwestie byłyby rozwiązywane w formie dyskusji – powiedział.

Jak wynika z najnowszych badań zawartych w mapie drogowej dla energetyki prosumenckiej, opracowanej przez Instytut Energetyki Odnawialnej (IEO) na zlecenie Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej (ZP FEO), aż 45 proc. Polaków chce instalować w swoich domach mikroinstalacje odnawialnych źródeł energii. Okazuje się też, że Polacy szczególnie zainteresowani są pozyskiwaniem energii ze słońca – na ten rodzaj energii wskazało 31 proc. ankietowanych. Rynek mikroinstalacji odnawialnych źródeł energii jest obecnie szacowany na 4,5 mld złotych, a do 2020 r. może się zwiększyć nawet sześciokrotnie. Inwestycje w przydomowe mikroźródła tylko do produkcji energii elektrycznej wyniosłyby 12 mld zł i dałyby 1,9 GW nowych mocy – tyle, ile największe planowane obecnie w Polsce bloki na węgiel w Elektrowni Opole, których realizacja została wstrzymana z przyczyn ekonomicznych.

Prosument, czyli aktywny konsument wytwarzający energię w mikroinstalacjach, już wkrótce będzie mógł sprzedawać nadwyżkę produkowanej energii elektrycznej do sieci. Mapa drogowa analizuje rynek mikroinstalacji OZE do wytwarzania ciepła i energii elektrycznej oraz informuje o korzyściach gospodarczych, społecznych i ekologicznych wynikających z upowszechnienia energetyki prosumenckiej. Dzięki inwestycjom gospodarstw domowych liczba prosumentów do 2020 roku mogłaby wzrosnąć do 2,5 mln, a towarzyszyłoby jej powstanie 54 tys. zielonych miejsc pracy, w tym 15 tys. w sektorze produkcji urządzeń.

Przygotowywana nowelizacja prawa energetycznego tzw. „mały trójpak”, który częściowo znosi prawne i biurokratyczne bariery dla inwestujących w mikroinstalacje, został skierowany do Senatu. – To dobrze, że Sejm postanowił zwolnić prosumentów z opłaty przyłączeniowej oraz pozwolenia na budowę mikroinstalacji – mówi Grzegorz Wiśniewski. Najnowsza autopoprawka rządu dodatkowo uwzględniła ważny element zwolnienia prosumentów będących osobami fizycznymi z obowiązku prowadzenia działalności gospodarczej (a zatem także z wynikających z tego obciążeń prawno-administracyjnych). Był to także jeden z podstawowych postulatów ZP FEO. Natomiast nieoczekiwane obniżenie w ww. autopoprawce o 20 % ceny za energię wprowadzaną do sieci dla przydomowych mikroinstalacji OZE nie ma uzasadnienia w świetle dyrektywy o promocji odnawialnych źródeł energii. Przez potencjalnych adresatów zapisu będzie to odebrane jako potwierdzenie przez ustawodawcę nierównego traktowania osób fizycznych – właścicieli przydomowych mikroinstalacji i firm-właścicieli większych instalacji, sprzedających energię do sieci po 100% ceny z ubiegłego roku (a nie po 80% ceny, jak proponuje się osobom fizycznym) oraz dodatkowo otrzymujących przychody ze sprzedaży „zielonych certyfikatów”, także za energię zużywaną na potrzeby własne – twierdzi Grzegorz Wiśniewski.

– Skutki dzisiejszych decyzji w sprawie odnawialnych źródeł energii będą odczuwalne przez kilkadziesiąt lat. Najwyższy czas uruchomić potencjał drzemiący w mikroinstalacjach OZE i uchwalić ustawę w kształcie, który zapewni rozwój energetyki prosumenckiej – komentuje prof. Maciej Nowicki. W Europie Zachodniej taka polityka przynosi wymierne efekty. W Wielkiej Brytanii po wprowadzeniu programu stałych taryf dla prosumentów w 2009 r., liczba mikroinstalacji wzrosła z 98 tys. w 2008 r. do 358,3 tys. w 2012 r. Łączna moc brytyjskich mikroinstalacji już obecnie wynosi 1,66 GW.

Publikacja raportu zbiega się z pracami Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej nad programem „Prosument”, którego budżet wyniesie prawdopodobnie 600 mln złotych przeznaczonych na wsparcie inwestycji prosumenckich w latach 2014-2018.

Jednym z uczestników spotkania w siedzibie NFOŚiGW był Paweł Wyszyński, właściciel należącej do Związku Pracodawców Forum Energetyki Odnawialnej białostockiej firmy OPTIMA POLSKA. Jak sam zaznacza, zgadza się z większością głosów, które padły w czwartkowej dyskusji. – Apeluję do władz naszego kraju o jak najszybsze podjęcie niezbędnych kroków w celu wprowadzenia odpowiednich przepisów dotyczących odnawialnych źródeł energii – mówi Wyszyński. – Nie może być tak, że ministerstwo dąży tylko do tego, by wprowadzić tzw. mały trójpak, który tak naprawdę nie ma nic wspólnego z prawdziwą energetyką obywatelską. Pamiętajmy, że ta nie zaistnieje bez gwarantowanych taryf. Obawiam się, że, politycy, którzy forsują wspomnianą przeze mnie inicjatywę chcą jedynie pokazać, że cokolwiek robią, a nie sprawić, że inwestycje w odnawialne źródła energii staną się opłacalne dla ich użytkowników – dodaje Paweł Wyszyński.

Post O mikroinstalacjach na konferencji pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.

Zdaniem Wiśniewskiego, środki z systemu wsparcia w znacznej mierze nie służą realizacji celu regulacji – nowych inwestycji w OZE. W jego ocenie nie w całym sektorze OZE rozwiniętym w ramach dotychczasowego systemu wsparcia jest już trwała stagnacja. Jak zauważa prezes IEO, jednym z głównych problemów na rynku OZE jest gwałtowny spadek cen zielonych certyfikatów. Rynek ten jednak nie jest jednolity. – W obrocie giełdowym znajduje się ok. 20 proc. zielonych certyfikatów, blisko 80 proc. certyfikatów jest w kontraktach bilateralnych. Spadają ceny certyfikatów będących w obrocie na giełdzie, a w transakcjach bilateralnych ceny zbliżone są do wysokości opłaty zastępczej. Demokracja i rynek są dla biednych, a pieniądze dla tych poza giełdą. To są zjawiska nietransparentne i poza kontrolą, niszczące rynek i umacniające monopol – mówi gazecie Grzegorz Wiśniewski. W jego ocenie na rynku OZE jest jeszcze jedna niekorzystna tendencja. – W Polsce działa ok. 2 tys. instalacji OZE, które są skoncentrowane w stosunkowo niewielu grupach. Tylko 270 jest w instalacjach prosumenckich, niezależnych, o mocy poniżej 40 kW. Ta koncentracja nie przekłada się jednak na nowe inwestycje w sektorze OZE, obliczone jedynie na szybki zysk regulacyjny typu windfall profits (np. współspalanie) oraz przejęcie już zbudowanych mocy. Odbywa się spektakularne niszczenie rynku – dodaje.

Wiśniewski proponuje ograniczenie kosztów rozwoju OZE poprzez wsparcie dla różnego typu mikroinstalacji. – Ceny energii z instalacji fotowoltaicznych budowanych teraz w Niemczech czy w Hiszpanii są już niższe od cen energii kupowanej na rynku. W warunkach polskich do 2020 r. prawdopodobnie zniknie potrzeba jakiegokolwiek wsparcia dla nowych instalacji domowych PV. Jednocześnie trzeba rozwijać małą energetykę wiatrową oraz – na wzór kolektorów słonecznych – niewielkie kotły opalane w 100 proc. biomasą pochodzącą z lokalnego rynku, co pozwoliłoby na przejęcie strumienia biomasy zużywanego do tej pory nieefektywnie w elektrowniach węglowych – zauważa prezes IEO.

Cały artykuł można przeczytać pod tym adresem.

źrodło: Dziennik Gazeta Prawna

Post Wiśniewski: Na polskim rynku OZE ma miejsce stagnacja pojawił się poraz pierwszy w OPTIMA POLSKA, Białystok, Podlaskie.